Bir programcının dünyası

.Net 4.0 ile birlikte gelecek güzel class’lardan bir tanesi de Task class’ı.

Task class’ı ve TPL (Task Parallel Library) ile birlikte gelen diğer class’lar sayesinde paralel programlama .net framework ile desteklenir hale geliyor.

Yandaki görselde görebileceğiniz gibi, TPL (Task Parallel Library) ve PLINQ (Parallel LINQ) .Net Framework 4.0 ile gelen en önemli özellikler.

Paralel programlamanın performans’a katkısını MSDN’de yer alan şu iki makale’de okuyabilirsiniz;

Parallel Programming in .Net Framework

Parallel Performance

Gene MSDN’de yer alan şu sayfalardan da .net 4 ile gelecek yeni yapıları öğrenebilirsiniz;

Data Structures for Parallel Programming

Task Parallelism (Task Parallel Library)

Introduction to Tasks

Task class’ını kullanarak, Thread yönetme maliyetlerinden kurtularak kolaylıkla Multi-Core uyumlu, Asenkron çalışabilen kodlar yazabiliriz.

Task class’ından yeni bir örnek oluşturmak için;

Aşağıdaki gibi yeni bir instance oluşturup, daha sonra Start method’u ile başlatabiliriz.

Task t0 = new Task(() =>
	MessageBox.Show("Task Örneği 1")
);
t0.Start();

Veya, aşağıdaki kodda yazdığım gibi, Task class’ının singleton static Factory property’sinin StartNew method’u ile hem tanımlayıp, aynı anda başlatabiliriz.

Task t1 = Task.Factory.StartNew(() =>
{
	string Mesaj = "Birinci çalışacak..";
	MessageBox.Show(Mesaj);
});

Örneğini oluşturduğumuz Task nesnesi, başlatılana kadar hafızada bekler. Başlatıldığında, ayrı bir thread’de çalışacağından dolayı, uzun süren işlerin arayüz’ü kilitlemesini önlemek için kullanılabilir.

Birden Fazla Task’ın peşpeşe çalışması sağlanabilir;

Task t2 = Task.Factory.StartNew(() =>
{
	MessageBox.Show("Birinci çalışacak..");
}).ContinueWith((t) =>
{
	MessageBox.Show("İkinci çalışacak..");
}).ContinueWith((t) =>
{
	MessageBox.Show("Üçüncü çalışacak..");
});

Veya birden fazla Task’ın aynı anda çalışması da sağlanabilir;

Task t3 = Task.Factory.StartNew(() =>
{
	Task c1 = Task.Factory.StartNew(() =>
	{
		MessageBox.Show("Aynı anda çalışacak..");
	}, TaskCreationOptions.AttachedToParent);

	Task c2 = Task.Factory.StartNew(() =>
	{
		MessageBox.Show("Aynı anda çalışacak..");
	}, TaskCreationOptions.AttachedToParent);
});

TaskCreationOptions parametresine verdiğimiz AttachedToParent değerine dikkat!.. Bu sayede c1 ve c2 Task’ları t3 Task’ının Child Task‘ları haline geldi, t3 Task’ı da Parent Task oldu.

.Net ortamında veriye erişim modeli olarak kullanabileceğimiz iki seçenek vardır; Bağlantılı (Connected) ve Bağlantısız (Disconnected) Ortam.

• Bağlantılı veri erişim modelinde, veriye erişmek için DataReader classını,
• Bağlantısız veri erişim modelinde ise, genellikle DataTable classını kullanırız.

Bu yazımda, bu iki class’ı benzer şartlar altında yarıştıracağız ve hangisinin veriyi daha hızlı getirdiğine karar vereceğiz.

Projenin kaynak kodlarını buradan download edebilirsiniz.

Kaynak kodlara baktığınızda görebileceğiniz gibi, proje tek form’dan oluşuyor. Formun Load event’inde, AdventureWorks2008R2 veritabanına bağlantı açılıyor ve PR_TABLO_LISTESI procedure’ü çalıştırılıyor.

PR_TABLO_LISTESI procedure’ünün kodları;

CREATE PROCEDURE PR_TABLO_LISTESI
AS
DECLARE @T TABLE (TABLO_ADI VARCHAR(100), SATIR_SAYISI INT)

INSERT INTO @T
EXEC sp_msForEachTable 'SELECT ''?'', COUNT(*) FROM ? WITH (NOLOCK)'

SELECT * FROM @T ORDER BY SATIR_SAYISI DESC

Gördüğünüz gibi, procedure’ün yaptığı çok fazla birşey yok. Pek fazla bilinmeyen ve dökümante edilmemiş sp_msForEachTable sistem prosedür’ünü kullanarak veritabanında bulunan her tablonun ismini ve satır sayısını döndürüyor.

Bu sistem prosedür’ünün nasıl kullanıldığını başka bir yazıda anlatmayı planlıyorum. (Eminim BilgeAdam’daki öğrencilerim bu prosedür’ü hatırlayacaklardır)

Form’un Load eventinin devamında, prosedür’den dönen liste (tablo isimleri ve satır sayıları) lvTablolar ismindeki ListView component’ine dolduruluyor.

cmbTekrarAdet isimli combobox’da yer alan (5 Adet, 10 Adet, 20 Adet) elemanlarından varsayılan olarak 10 Adet elemanı seçili olarak geliyor. Bu combobox, testin peşpeşe kaç defa tekrar edeceğini belirliyor. Böylece bilgisayardaki anlık performans değişikliklerine karşı önlem almış oluyoruz.

Yarış Başlasın Butonunun Click event’inde, yeni bir Thread nesnesini YarisBaslasin() methodunu çalıştıracak şekilde oluşturuyoruz ve başlatıyoruz.

YarisBaslasin() methodunu Arayüz’den (User Interface : UI) ayrı bir thread’den başlatarak, test süresince formda oluşacak kilitlenmeleri önlemiş olduk.

Method’un içerisinde DataTableHesapla() ve DataReaderHesapla() methodları çağırılıyor.

Bu methodlarda TekrarAdet defa (cmbTekrarAdet kontrolünden geliyor) SqlConnection açılıyor, ListView’da seçili tabloya SELECT çekiliyor ve dönen kayıtların üzerinde tek tek geziliyor.

Son olarak, DataTable ve DataReader nesnelerinde bu işlemlerin ne kadar sürdüğü karşılaştırılıyor ve sonuç ekranın altındaki bir label’da gösteriliyor.

Süre ölçmek, ADO.NET Connected ve Disconnected Environment’ı karşılaştırmak için tek başına kullanılacak bir yöntem değil. Fakat en azından bir fikir verebilir.

Windows Forms projenizde, birkaç saniye süren bir işlem yaptırmanız lazım.

Kullanıcı Arayüzü (User Interface – UI), bu işlem süresince sürekli olarak güncellenmeli ve işlemin durumunu bir progressbar nesnesinde göstermeli.

Geliştirme bakımından en az uğraş ile bu görevi nasıl yerine getirirsiniz?

• Asenkron Delegate pattern kullanırım
• BackgroundWorker component’i kullanırım
• Thread class’ını kullanırım
• İşlemi başlatır, Timer nesnesi ile periyodik olarak ProgressBar’ı güncellerim

Sorunun doğru cevabı için; Devamını oku…